Matematyka: Matematyka:Gimnazjum/Model modułu

Edytuj
Komentarze              Archiwum wersji (wszystkie edycje)

Skopiowano ze stron roboczych projektu Wolne Podręczniki

Moduły powinny mieć podobną strukturę. Podręcznik powinien być w tym przynajmniej sensie przewidywalny.

Moduł jest przygotowany na ok. 4 lekcje. Byłoby dobrze, gdyby objętość materiału w podręczniku na te 4 lekcje nie przerażała. Powinien być dość zwięzły, a materiały rozszerzające lub alternatywne mogłyby być gdzie indziej, np. w Internecie.

Każdy moduł powinien łączyć to, co uczniowie już do tej pory umieją na dany temat, z tym, czego chcemy ich nauczyć.

Niezwykle ważną sprawą jest piękno języka polskiego. Z pięknem matematycznym powinno w parze iść piękno języka, jakim mówimy o matematyce. Potoczny i precyzyjny, obrazowy i wierny, zwięzły, a nie ściśnięty itp.

Spis treści

Struktura modułu

Starter

Moduł powinien się zaczynać od "zachętki" motywacyjnej - niekoniecznie zawsze tej samej postaci. Młodzież coraz częściej chce wiedzieć, po co ma się czegoś uczyć, a egzamin gimnazjalny ani nie jest wymagający pod tym względem, ale też nie powinien być straszakiem. Zachętki trzeba zrobić uczciwie i rzeczywiście zachęcająco. Ta część musi być zrobiona bardzo poważnie ale i z wdziękiem.

Wprowadzenie

O ile starter mógłby zachęcać przez na przykład zaciekawienie, zaintrygowanie, krótkie opowiedzenie "o...", to wprowadzenie powinno już być rzeczowe matematycznie, ale też byłoby dobrze przypomnieć (np. na marginesie) , co będzie potrzebne z dotychczasowej wiedzy, a także co będzie sukcesem ucznia po nauce materiału z tego modułu. Powinniśmy podjąć próbę takiego wprowadzania tematu, aby jak najwięcej uczeń mógł odkryć sam - to się zawsze najlepiej pamięta - ale nie może to być dogmatyczna zasada. Czasem trzeba powiedzieć, jak jest i tylko nawiązać do przykładu. Dotyczy to zwłaszcza konwencji np. kolejności działań, czy np. pewnych własności liczb jak niewymierność pierwiastka z dwóch, do zrozumienia czego nie wszyscy w gimnazjum są chętni.

Przykłady

Przykładów nigdy nie jest za dużo i mogą się one pojawiać w różnych miejscach, ale tu zawsze i z wytłumaczeniem.

Ćwiczenia

Ćwiczenia na na paru (dwóch?) poziomach trudności: Tu powinny być niezwykle starannie ułożone ćwiczenia i zadania. Przemyślane, sprawdzone stopniowanie trudności i różnorodność typów ćwiczeń/zadań jest kluczowa. Jednak jak najwięcej ćwiczeń i zadań , przy których sukces jest prawdopodobny. Nie za często piąć się z trudnością zbyt szybko. Tam, gdzie jest trudniej - ostrzec. Stale należy pamiętać o równoległości reprezentacji matematycznej, a więc i algebraicznie, i wizualnie, i poprzez działanie, i syntetycznie. Niech każdy typ umysłowości będzie syty.

Sprawdź sam siebie

Każdy moduł powinien być tak robiony, aby w końcowej części uczeń mógł sam sprawdzić, czy nauczył się tego, co zapowiedziano na początku. Nazwa tej części "Sprawdź sam siebie" już jest gdzieś użyta, ale sama nazwa nie jest najważniejsza. Ważne, żeby na końcu uczeń mógł w miarę rzeczowo samemu ocenić, że się czegoś nauczył.

Zastosowania

Część nieobowiązkowa na koniec modułu. Może opowiedzieć o jakichś zastosowaniach poznanej matematyki, może umieścić tę matematykę w kontekście dnia codziennego. Może to być ukazanie, że ta właśnie matematyka pomaga innej gałęzi wiedzy (ekonomia, psychologia, fizyka, komputery, sztuka i tak bez końca). Dobrze gdyby ta część pozwalała na aktywny udział czytelnika. Zastosowanie może również dotyczyć wykorzystanie matematyki tego modułu w innej części samej matematyki. Może tu też być ciekawostka historyczna z dziejów matematyki.

Co masz zapamiętać?

Może być po module, może też być po większej liczbie modułów. Rodzaj syntetycznej "ściągi".

Literatura, linki itp.

Opcjonalne. Wiadomo, o co chodzi. Będą to odnośniki do ciekawych, już istniejących miejsc, jak również do tych, które dopiero stworzymy.

Terminy (słowniczek)

Na razie mamy zamiar umieszczać zestaw terminów na końcu podręcznika do każdej klasy. (Wrogiem tego pomysłu mogą być ograniczenia objętości.) Większe zestawienie w trzeciej klasie.

Ruchome elementy lay-outu

Już w trakcie pisania na wiki można zaznaczać pewne często występujące w różnych częściach modułu elementy tekstu jak i tymczasowe uwagi redakcyjne. Te części lay-outu nie zawsze muszą występować w tych samych miejscach modułu, nie muszą też występować w kolejności, w jakiej tu są wymienione.

Stałe elementy lay-outu to są takie rzeczy jak na przykład wielkość i rodzaj czcionki w tytułach i śródtytułach. Na razie "poddajemy" się w tym względzie składni wiki, a szczegóły ustalimy, gdy będziemy mieli więcej tekstu podręcznika. A więc ruchome elementy lay-outu na razie mamy takie:

Uwagi redakcyjne

Uwagi redakcyjne zaznaczamy {{red|tekst uwagi}} Dają one taki efekt: [Red: tekst uwagi] Oczywiście, w ostatecznej wersji podręcznika one znikną.

Karta pracy

Będziemy dążyli do tego, żeby ćwiczenia były komponowane w miarę możności w postaci kopiowalnych kart pracy. Tak więc fragmenty do kart pracy będą zapisywane w szablonie {{karta pracy|tekst karty}} Na przykład

Karta pracy

1. Przedstaw jako potęgę liczby pierwszej 49^7\,

Ciekawostki

Ciekawostki będą zapisywane w szablonie {{ciekawostka|tekst ciekawostki}} Na przykład:

Ciekawostka

Czy wiesz, że jest nieskończenie wiele liczb pierwszych?

Czy rozumiem?

Pytania sprawdzające po części materiału (niekoniecznie dużej), na razie roboczo nazwane "Czy rozumiem?" będą w szablonie {{czy rozumiem|tekst}}

Czy rozumiem?

Policz w pamięci objętość ostrosłupa o polu powierzchni podstawy 1 cm2 i wyskości 3 cm.

Mają to być te zadania, ćwiczenia, pytania, które pozwalają uczniom ocenić, czy opanowali ostatni materiał. Nazwa tego elementu jeszcze nie ustalona. ("Sprawdź sam siebie" i "Sprawdź, czy umiesz?" już były. Musimy wymyślić coś ładnego.)

Dla matematyka

"Dla matematyka" to trochę trudniejsze zadania, wyjaśnienia wykraczające ponad przeciętne zainteresowania uczniów, informacje mogące wyjaśnić pewne sprawy z wyższego punktu widzenia. Mają one usatysfakcjonować bardziej dociekliwych, ale też kusić pięknem matematyki tych jeszcze nie całkiem ją lubiących. Szablon {{dla matematyka|tekst}} A wygląda:

Dla matematyka

Ile zer ma na końcu liczba 1\cdot 2\cdot 3\cdot 4\cdot 5\cdot 6\cdot 7\cdot 8\cdot 9 ?

Podsumowanie

"Podsumowanie" to stały element na koniec modułu lub paru tematycznie łączących się tematycznie modułów. Taka synteza do zapamiętania. Dla umiejących syntetyzować będzie to sprawdzenie, czy robią to dobrze, dla słabo syntetyzujących będzie to materiał do dość mechanicznego zapamiętania. Pewnie będzie się w ostatecznej wersji nazywał "Co masz zapamiętać?". Składnia szablonu to {{podsumowanie|tekst podsumowania}} czyli

Podsumowanie

tekst podsumowania

Ważne

"Ważne" to definicja, twierdzenie, oznaczenie, na które trzeba zwrócić szczególną uwagę, a może nawet nauczyć się na pamięć. Pewnie będzie miało swój piktogram. Na razie wstawiamy szablon {{ważne|tekst właściwy}} który wygląda:

Ważne

tekst właściwy

Zapamiętaj

"Zapamiętaj" to typowa pamięciówka. Uczeń ma to zapamiętać i już. Od "Ważne" różni się tylko tym, że na prawdę warto to zapamiętać a nie tylko dobrze zrozumieć. "Ważne" pojawia się w tekście a nie na przykład w podsumowaniu. Na przykład, czym jest ar, trzeba wiedzieć na pamięć, podobnie warto namawiać, żeby uczniowie zapamiętali znaczenie takich matematycznych przedrostków typu mili-, heto-, decy- itp. {{zapamiętaj|tekst do zapamiętania}}

Zapamiętaj

1 hektar to sto arów

Odnośnik

"Odnośnik" to tekst, który niekoniecznie umieszczony będzie w papierowym podręczniku. Może się ukazać na CD, w Internecie itp. Może to być dłuższa notka historyczna, inna metoda rozwiązania danego problemu, gra związana z tematem, ciekawa grafika itd. {{odnośnik|tekst odnośnika}}

Odnośnik

Znajdziesz w internecie na stronie...

Lista numerowana literami

Jeśli chcemy zrobić wyliczankę małymi literami, to mamy już taki szablon. Dalsze pytania do warx, który go przygotował. Pisze się tak:

<div class="lista-malelitery"> #Ala #ma #kota #i kot ma Alę </div>

(liczba punktów w wyliczance dowolna)

A wygląda to tak:

  1. ala
  2. ma
  3. kota
  4. i kot ma alę

Aby mieć duże litery w wyliczance, piszemy tak:

<div class="lista-duzelitery"> #ala #ma #kota #i kot ma alę </div>

a wygląda to tak:

  1. ala
  2. ma
  3. kota
  4. i kot ma alę

Zamówienie graficzne

Stworzony został format zamówień graficznych.

{{G|~~~~|tekst zamówienia}} a wynik będzie taki (cztery tildy zamienią się na Twoje imię i na datę, a tekst zamówienia pojawi się poniżej:

Użytkownik TG 15:40, 11 lut 2008 (CET) prosi o wykonanie grafiki do tego artykułu.


Potrzebna mona Liza w oryginale







Autorzy starają się samodzielnie tworzyć grafiki merytoryczne. Na przykład o narysowanie trójkąta prostokątnego o wierzchołkach A, B i C nie warto się prosić. Inkscape to zrobi bardzo elegancko. W dodatku będzie to grafika wektorowa. Niedługo zapiszemy wytyczne co do grubości linii w tego typu rysunkach i co do rodzaju i wielkości czcionek do opisu takich rysunków. Artystyczne grafiki raczej będziemy zamawiać i stąd odpowiedni szablon na takie zamówienie. Bardzo prosimy Autorów o to, by nie tracili zbyt dużo czasu na grafikę. Ważniejsza jest myśl, pomysł.