Lektury: Prace redakcyjne dodawanie przypisów
Skopiowano ze stron roboczych projektu Wolne Podręczniki
Dodawanie przypisów – przypisy edytorskie
Dodawanie przypisów edytorskich służy wyjaśnianiu znaczenia niezrozumiałych dla uczniów słów i zwrotów (np. tych, które wyszły z użycia, są rzadko używane lub stanowią terminy specjalistyczne), a także objaśnianiu większych partii tekstu, co ułatwi ich zrozumienie i dalszą interpretację. Aby dodać przypis stawiamy kursor tuż po wyrazie objaśnianym (bez spacji i przed jakimikolwiek znakami przestankowymi), a następnie klikamy znajdujący się u góry okna przycisk edytorski podpisany: wstaw przypis W tekście pojawią się wówczas tagi, czyli znaczniki, przypisu edytorskiego:
<pe>Przykładowa treść przypisu</pe>.
W miejscu "Przykładowej treści przypisu" wpisujemy kolejno elementy, uporządkowane poniżej w punktach od A do E:
A. Wyraz lub zwrot, do którego odnosi się wyjaśnienie
Wyraz objaśniany podajemy w gramatycznej formie podstawowej i zapisujemy małą literą.
Można skopiować zwrot (Ctrl+C), do którego odnosi się przypis i wkleić (Ctrl+V) w przypisie. W przypadku większych partii tekstu można skopiować np. początek fragmentu, który objaśniamy, dodać wielokropek i koniec tegoż fragmentu.
B. Jeśli objaśniamy pochodzenie wyrazu (np. z języka obcego lub ze staropolszczyzny, spośród terminów specjalistycznych itp.), podajemy je w nawiasie okrągłym, samo wyjaśnienie słowa lub wyrażenia źródłowego podając po dwukropku:
np. burżuazja (z fr. bourgois: mieszczanin) – przykładowa treść wyjaśnienia.
zob. też listę skrótów używanych w przypisach: http://wiki.wolnepodreczniki.pl/Lektury:Poradnik_RedakcjaMerytoryczna#Alfabetyczna_lista_skrótów_używanych_w_przypisach
przydatne mogą być również skróty biblijne
C. Myślnik
D. Treść wyjaśnienia
E. Przypis zawsze kończymy kropką.
Przykład:
burżuazja (z fr. bourgois: mieszczanin) – mieszczaństwo.
Umieszczamy kursor w tym miejscu w tekście, w którym chcemy dodać przypis, i klikamy w przycisk edytorski wstaw przypis (w tekście pojawią się wówczas tagi, czyli znaczniki, przypisu edytorskiego: <pe>Przykładowa treść przypisu</pe>. Następnie wpisujemy treść przypisu edytorskiego w miejscu Przykładowej treści przypisu.
- Uwaga!
- Przypisy powinny być napisane językiem zrozumiałym dla uczniów. By uniknąć błędu ignotum per ignotum (wyjaśniania nieznanego przez nieznane), pojawiające się terminy naukowe, jeśli istnieje konieczność ich użycia, powinny być same objaśnione (zasada ta dotyczy wszystkich rodzajów przypisów - patrz niżej).
- Uwaga!
- Przypis słownikowy odnoszący się do danego słowa wstawiamy bezpośrednio po tym wyrazie (więc np. przed wszelkimi znakami interpunkcyjnymi występującymi po słowie. Jedyny wyjątek stanowić może cudzysłów obejmujący wyłącznie samo objaśniane słowo). Otwierający przypis tag (znacznik) nie powinien być też oddzielony spacją.
- To samo dotyczy tagów składu. Jeżeli tuż za słowem, które chcemy objaśnić, znajduje się tag składu, to przypis wstawiamy po tym słowie (bez spacji), a przed tagiem składu.
- Przykład:
- <lista_osoba>Klara --- jego synowica<pe><slowo_obce>synowica</slowo_obce> --- bratanica, córka brata.</pe></lista_osoba>
Skróty stosowane w przypisach
W przypisach stosować powinniśmy zestandaryzowaną pisownię skrótów. Piszemy np. red., nie: redakc.; fr., nie: franc., gr., nie: grec.; lm, nie: l. mn. itd. Pisownię powszechnie stosowanych skrótów należy oprzeć na zaleceniach współczesnych wydań słowników PWN (tam także należy sprawdzać pisownię skrótów w przypadku wszelkich wątpliwości; w przypadkach nietypowych można sięgnąć do specjalnych słowników skrótów tego wydawnictwa).
Opracowaliśmy listę skrótów typowych, najczęściej używanych na naszej stronie.
Gdyby czegoś na niej zabrakło, odsyłamy do zestawień skrótów używanych w słownikach PWN:
- skróty w Słowniku języka polskiego PWN;
- skróty w Słowniku ortograficznym PWN;
- skróty w Słowniku wyrazów obcych PWN.
Osobno podajemy listę skrótów biblijnych.
W razie potrzeby prosimy o uzupełnienie naszych list.
Uwaga! w różnych słownikach stosowane skróty są niekiedy różne. Na nasz użytek trzeba ujednolicić tę listę tak, aby zawierała możliwie najkrótsze, lecz czytelne skróty.
Przyjęte przez WL standardy budowy przypisów
http://wiki.wolnepodreczniki.pl/Lektury:Przyk%C5%82ady_standardowych_przypis%C3%B3w
