Lektury: Ałuszta w dzień

Skopiowano ze stron roboczych projektu Wolne Podręczniki

<utwor>
<liryka_l>

<extra></extra>

<autor_utworu>Adam Mickiewicz</autor_utworu>

<dzielo_nadrzedne>Sonety krymskie</dzielo_nadrzedne>

<nazwa_utworu>Ałuszta w dzień^[1][2]</nazwa_utworu>

<extra></extra>

<extra></extra>

<strofa>Już góra z piersi mgliste otrząsa chylaty^[3],/
ReligiaRannym szumi namazem^[4] niwa złotokłosa,/
Kłania się las i sypie z majowego włosa,/
Jak z różańca chalifów^[5], rubin i granaty^[6].</strofa>

<strofa>Łąka w kwiatach, nad łąką latające kwiaty,/
Motyle różnofarbne, niby tęczy kosa,/
Baldakimem^[7] z brylantów okryły niebiosa;/
Daléj szarańcza ciągnie swój całun skrzydlaty.</strofa>

<strofa>Morze A kędy w wodach skała przegląda się łysa,/
Wre morze i odparte z nowym szturmem pędzi;/
W jego szumach gra światło, jak w oczach tygrysa,</strofa>

<strofa>Sroższą zwiastując burzę dla ziemskiéj krawędzi;/
A na głębinie fala lekko się kołysa,/
I kąpią się w niéj floty i stada łabędzi.</strofa>

<extra></extra>

</liryka_l></utwor>

Przypisy

1. Ałuszta --- jedno z miejsc najrozkoszniejszych Krymu; tam już wiatry północne nigdy nie dochodzą, i podróżny w listopadzie szuka częstokroć chłodu pod cieniem ogromnych orzechów włoskich, jeszcze zielonych.
2. Krańcowy punkt południowego Krymu, leży Ałuszta u wstępu iście rajskiej doliny. »Dwa okoliczne wąwozy stanowią jeden nieprzerwany ciąg ogrodów i winnic, urozmaiconych gdzieniegdzie grupami wysmukłych cyprysów i ogromnych włoskich topoli«. Dzisiejsza wieś Ałuszta stoi na gruzach zamku Alustan, zbudowanego w VI w. przez Justyniana I, i słynie z obfitości win i wybornych owoców (Rzętkowski, 183).
3. <slowo_obce>chylat</slowo_obce> --- w Turcji, Indiach, Persji suknia honorowa ofiarowywana osobie zasłużonej przez władcę.
4. <slowo_obce>namaz</slowo_obce> --- modlitwa muzułmańska, którą odprawiają siedząc i bijąc pokłony. »Każdy muzułman obowiązany jest co dzień pięć takich odprawiać namazów, w godzinach oznaczonych« (Sękowski, <tytul_dziela>Collectanea</tytul_dziela> t. I, str. 202).
5. <slowo_obce>chalif</slowo_obce> --- kalif; następca Mahometa, tytuł najwyższych władców świeckich i duchownych w swiecie muzułmańskim.
6. <slowo_obce>Jak z różańca chalifów, rubin i granaty</slowo_obce> --- muzułmanie używają w czasie modłów różańca, który u znakomitych osób z kosztownych bywa kamieni. Granatowe i morwowe drzewa, czerwieniejące się rozkosznym owocem, są pospolite na całym brzegu południowym Krymu.
7. <slowo_obce>Baldakim</slowo_obce> --- jedwabna złocista zasłona nad krzesłem lub osłona noszona na drążkach nad znakomitą osobą, używana w czasie procesyj i uroczystych obchodów. Materie takie wyrabiano w mieście Bagdad, które w wiekach średnich nazywano Baldek; stąd nazwa: baldakim.