Dyskusja_lektury: Giaur
Skopiowano ze stron roboczych projektu Wolne Podręczniki
oraz nowszych ustaleń dotyczących pisowni wyrazów
Formy z 'é' tzw. pochylonym poza wyrazami na końcach wersów - zostały zastąpione formami współczesnymi:
wyniosłém (...) czołém - wyniosłym czołem
twém smagłém - twym smagłym
w tém [koń zarżał] - wtem
téj nieméj - tej niemej
srebrnéj - srebrnej
Ponadto uwspółcześniono pisownię joty:
Naypierwszą - Najpierwszą
Oyczyzno - Ojczyzno
Grecyi - Grecyji [głoska 'y' została ze względu na liczbę sylab w wersie]
każdey - każdej
naypiękniejsze - najpiękniejsze
Bairamu - Bajramu
głębiey - głębiej
marmurowey - marmurowej
iakby - jakby
zbóycę - zbójcę
Zmiany w zakresie ortografii:
sółtanka - sułtanka
tententy - tętenty
ścieszki - ścieżki
'Pisownia łączna i rozdzielna:
codzień - co dzień
nie tknięta - nietknięta
nie zwiędła - niezwiędła
Nie pokropiona - nie pokropiona
do koła - dokoła
w około - wokoło
oddawna - od dawna
niedbają - nie dbają
coby - co by
Długoby mówić - długo by mówić
którychby - których by
czasów nie dawnych - czasów niedawnych
nie pewny - niepewny
zdaleka - z daleka
nakształt - na kształt
z za gór - zza gór
W tem - Wtem [częste w tekście]
na przód - naprzód
nie pewny - niepewny
nie cierpliwy - niecierpliwy
interpunkcja:
Który, odwieczny miłośnik zniszczenia, /Ogród Edeński na nowo wyplenia [wstawienie przecinków]
Tyran, co go dziś pustoszy! [wstawienie przecinka]
Ostatni odbłysk zachodnich promieni, / Co się wokoło riuny czerwieni [wstawienie przecinka]
Rozerwać więzy, i umierać wolni - Rozerwać więzy, i umierać wolni [usunięcie przecinka]
Chcą z barką swoją w cieniach się przewinąć, / I brzeg (...) ominąć - Chcą z barką swoją w cieniach się przewinąć / I brzeg (...) ominąć [usunięcie przecinka]
Zgadłem, że Turek [wstawienie przecinka]
rudel krzywią w stronę, / Aż dopłynęli [wstawienie przecinka]
temu, co ucieka/ Jest obrzydliwą źrenica człowieka [wstawienie przecinka]
lecz ty Giauru kto jesteś? - lecz ty, Giaurze, kto jesteś? [wstawienie przecinka obok uwspółcześnienia odmiany]
Kto zliczy, ile mieści [wstawienie przecinka]
Przyszedł, i odszedł, jak wicher Symonu - Przyszedł i odszedł jak wicher Symonu [usunięcie przecinków]
Ponadto na podstawie podanego wydania późniejszego zmieniliśmy pisownię (zależną pewnie od wydawcy źródła z którego korzystaliśmy) wyrazów takich jak:
Sliczna - Śliczna
źwiędła - zwiędła
Swietnych - Świetnych
źlała - zlała
wźmiankę - wzmiankę
Xsiężyc - Księżyc
nieźmierne - niezmierne
beskarnie - bezkarnie
roskoszy - rozkoszy [b. częste w tekście]
S popiołów - Z popiołów
I s tego - I z tego
S czasów - Z czasów
s kolebek - z kolebek
rospostarły - rozpostarły
Pisownia wielką/małą literą
Muzułmanie - muzułmanie
muzy Greckiej - muzy greckiej
majnotów - Majnotów
z Baszy domu - z baszy domu
dziura:
bóle – bole
roskosze – rozkosze
bydź – być
czem – czym
Lepiejby – Lepiej by
1. Wydanie porównawcze: George Gordon Byron, Giaur, tłum. Adam Mickiewicz, oprac. Stefan Treugutt, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1982. Niekiedy w źródle trudno było określić gdzie zaczyna się nowa strofa, dlatego wszystkie strofy zostały sprawdzone z wydaniem porównawczym. Podczas weryfikacji ujawniły się różnice w obu wydaniach; w wydaniuWL przyjęty został podział strof według wydania PIW, w związku z czym w obecnym wydaniu WL pojawiają się następujące różnice w stosunku do źródła :
- wers 723 "Lecz ty, niewierny! ciebie anioł śmierci..." (PIW, str. 54; źródło str. 38): początek nowej strofy został w tym miejscu zlikwidowany;
- wers 933 "Najsroższe męki, które nędzni znoszą..." (PIW, str. 60; źródło str. 49): tu rozpoczyna się nowa strofa.
Inne drobne zmiany w stosunku do źródła:
- dedykacja (skan 0009): "Poświęca" - "poświęca"; "Julianowi Niemcewiczowi" w jednej linijce z uwagi na estetykę readera WL;
- wers 1299 (PIW, str. 68) - na końcu wersu w źródle brakowało cudzysłowu zamykającego, który był otwarty znacznie wcześniej, w wersie 947 (PIW, str. 50).
Numeracja wersów wydania WL zgadza się z wyd. PIW.
2. Fragmenty do zmiany po zaimplementowaniu nowej wersji tagów:
- <motto_podpis>: niesemantycznie zastosowane jako podpis w dedykacji (skan 0009) oraz jako podpis pod blokiem poetyckim (skan 0011, str. XI);
- <dlugi_cytat>: niesemantyczne zastosowanie tagu na oznaczenie przedmowy (tłumacza i autora); był to jedyny sposób na zachowanie numeracji utworu zgodnej z innymi źródłami;
- dedykacja (skan 0009): "TŁUMACZ" - likwidacja wersalików; szczególne wyróżnienie frazy "Julianowi Niemcewiczowi";
- <separator_linia /><sekcja_swiatlo />: tagi te zostały zastosowany w miejscach, w których następująca po nich strofa powinna zaczynać się od nowej strony (dotyczy wydania w formacie PDF);
- pojawiają się przypisy wieloakapitowe; informacja o konkretnych miejscach jest zawarta w tagach <extra> pojawiających się w tekście;
