Help: Pomoc:Co to jest wiki

Edytuj
Komentarze              Archiwum wersji (wszystkie edycje)

Skopiowano ze stron roboczych projektu Wolne Podręczniki

(Przekierowano z Aboutwiki)

Co to jest Wiki

Streszczenie 
Ten tekst wyjaśnia podstawową ideę stojącą za oprogramowaniem stosowanym w Wolnych Podręcznikach oraz tłumaczy jak z tego zacząć korzystać.

Spis treści


Wiki

Istotą oprogramowania o nazwie "MediaWiki" różniącą go od wszystkich innych interaktywnych stron WWW jest:

  • możliwość tworzenia stron www bezpośrednio z poziomu dowolnej przeglądarki internetowej
  • efekty pisania są widoczne natychmiast - to co się stworzy i zapisze jest widoczne od razu dla wszystkich uczestników projektu.
  • raz napisana strona nie jest na stałe przypisana do jednego użytkownika - może być w każdej chwili dowolnie modyfikowana przez wszystkie osoby uczestniczące w projekcie.

"Wiki" to w języku hawajskim znaczy "szybko" - klikasz na "edytuj", piszesz, klikasz na "zapisz" i już gotowe !

Przyjrzyjmy się teraz bardziej szczegółowo tym możliwościom, oraz co z nich wynika:

Pisanie tylko za pomocą przeglądarki

Do współtworzenia projektu Wolnych Podręczników potrzebna jest tylko dowolna przeglądarka i dostęp do internetu. Nieważne jaki masz system operacyjny, jakich używasz edytorów tekstu, jak szybki jest Twój komputer i gdzie aktualnie przebywasz. W każdej chwili możesz wpisać adres WWW wolnych podręczników (http://wiki.wolnepodreczniki.pl) do swojej przeglądarki, zalogować się a następnie rozpocząć pisanie nowego tekstu lub zmodyfikować stary przez kliknięcie na zakładkę edytuj lub wpisanie w okienku "szukaj" nazwy strony, która jeszcze nie istnieje.

Oczywiście, jeśli bardzo chcesz możesz sobie przygotować swój tekst wcześniej w dowolnym edytorze tekstu i następnie przekopiować ten tekst do okna edycji - ale równie dobrze możesz też pisać od razu wprost w samym oknie edycji.

Efekty widać natychmiast

Gdy wpiszesz już swój tekst - wystarczy, że klikniesz na klawisz zapisz i efekt Twojej pracy jest widoczny natychmiast dla Ciebie i wszystkich pozostałych współtworzących podręczniki. Nie musisz czekać, aż ktoś zatwierdzi to co napisałeś, niepotrzebne jest żadne pośrednictwo aby wstawić Twój tekst na stronę. Piszesz tak jakbyś to robił w swoim edytorze tekstu - z tą różnicą, że zapisuje się to na serwerze Wolnych Podręczników i jest od razu widoczne dla innych, bez konieczności wysyłania tego E-mailem, czy współdzielenia jakichś plików w sieci lokalnej.

To jest proste -- każdy może pisać

Pole wpisywania tekstów stosowane w Wolnych Podręcznikach, przypomina prosty edytor tekstu. W minimalistycznej wersji - możesz po prostu wpisać swój tekst "jak leci" lub przekopiować go z Twojego edytora tekstu, bez przejmowania się, jak on zostanie sformatowany. Może to zrobić dosłownie każdy, bez konieczności nabywania jakiejkolwiek wiedzy na temat tego jak to działa.

Używanie wikikodu przy pracy z podręcznikami 
Jeśli jednak chcesz aby Twój tekst wyglądał ładnie, posiadał podział na akapity i podrozdziały, aby w występowały w nim ilustracje i linki do innych stron -- musisz się wcześniej czy później zapoznać z podstawami tzw. wikikodu. Jakkolwiek ów wikikod może się wydawać początkowo dziwny -- jest on w istocie bardzo prosty i jego podstawy można opanować w przeciągu 1-2 godzin, a następnie zaglądać do odpowiednich poradników w dziale Pomoc aby stopniowo się ich uczyć.
Jeśli chcesz, możesz też przez pewien czas wprowadzać tekst "jak leci" i jednocześnie poprosić kogoś bardziej obytego aby pomagał Ci formatować i porządkować Twoje teksty. Potem, przyglądając się jak to robi - zapewne sam opanujesz wikikod ucząc się na przykładach.
Uwaga! Pracując z tekstami lektur, nie używamy wikikodu! 
Powyższe informacje o wikikodzie dotyczą jedynie edytowania tekstów podręczników. W serwisie Wolne Lektury nie stosujemy żadnych tzw. twardych formatowań.

Praca grupowa -- wzajemne poprawianie po sobie

Nie musisz się obawiać, że jeśli coś raz wpiszesz zostanie się to na zawsze i nie będzie tego można zmienić - w każdej chwili Ty, albo inny uczestnik projektu może znowu kliknąć na edytuj i poprawić zauważone błędy lub całkowicie przeredagować tekst. Jeśli ktoś przerobi Twój tekst, Ty ponownie możesz kliknąć na edytuj i z kolei poprawić to, co ten ktoś Twoim zdaniem źle zrobił.

Gdyby próbować tworzyć w tym trybie dokumenty poprzez wysyłanie do siebie nawzajem w formie plików z edytora tekstu - musiałabyś po pierwsze uzgodnić z wieloma osobami jaki wspólny edytor stosować i po drugie ciągłe wysyłanie do siebie e-maili - zwłaszcza w grupie kilkunastu osób, a następnie tworzenie jednolitego tekstu ze wszystkich nadesłanych poprawek byłoby niezwykle uciążliwie i czasochłonne.

Narzędzia dyskusji i historii zmian

Czy wspólne, szybkie pisanie jednego tekstu nie generuje konfliktów? 
Owszem, generuje, ale nie większe, niż przy wspólnym pisaniu tekstu w tradycyjny sposób. Co więcej, do każdej strony dołączona jest podstrona dyskusyjna, dostępna po kliknięciu na zakładkę "dyskusja". Na stronie dyskusyjnej można omówić powstały konflikt i przystąpić szybko do dalszej pracy po jego rozwiązaniu. Strony dyskusyjne są na stałe powiązane z tekstami, których dotyczą - stąd prowadzone dysputy nie rozchodzą się po dziesiątkach maili w różnych wątkach forum, czy wysyłanych bezpośrednio do siebie. Jeśli jednak macie potrzebę podyskutowania w bardziej tradycyjny sposób, uruchomiliśmy forum i E-mailowe listy dyskusyjne.
Co się dzieje, gdy jednocześnie dwie osoby na raz edytują ten sam tekst? 
Oprogramowanie posiada specjalne narzędzie rozwiązujące tego rodzaju techniczne konflikty, którego działanie jest szerzej opisane w Pomoc:konflikt edycji.
Co się dzieje ze starymi wersjami tekstu? 
Kolejną zaletą oprogramowania MediaWiki w stosunku do tradycyjnego pisania za pomocą edytora tekstu - jest to, że zapamiętuje ono automatycznie każdą kolejną wersję tekstu. Do wszystkich tych wersji można szybko dotrzeć poprzez kliknięcie na zakładkę historia. Dzięki temu, jeśli ktoś dojdzie do wniosku, że prace posuwały się przez pewien czas w złym kierunku, można poprzez mechanizm historii zmian kilkoma kliknięciami wrócić do starszej wersji tekstu, niezależnie od tego jak wiele kolejnych wersji zostało przez oprogramowanie zapamiętane.


Co dalej?

Jeśli spodobała Ci się idea Wolnych Podręczników, 
po prostu zapoznaj się z tym co się tu obecnie dzieje i dołącz do jednego z projektów pisania podręczników. Ich lista znajduje się na stronie głównej oraz w spisie podręczników. Jeśli chcesz się szybko zapoznać z tym co się tu ostatnio dzieje, kliknij na ostatnie zmiany, a zobaczysz listę 50 ostatnich edycji.
Jeśli chcesz się włączyć do pracy redakcyjnej w serwisie Wolnych Lektur, 
przejdź na stronę główną , gdzie znajdziesz aktualne informacje i listę opracowywanych lektur. Zanim rozpoczniesz pracę, zapoznaj się ze specyficznymi dla lektur zasadami edycji.